लेख

आर्थिक जनगणना-२०८२

नेपाल सरकार राष्ट्र तथ्याङ्क कार्यलयद्वारा आर्थिक गणना २०८२ को सञ्चालन हुन गइरहेको छ। नेपालमा पहिलो पटक आर्थिक गणना २०७८ सालमा सम्पन्न भएको थियो। हाल दोस्रो राष्ट्र आर्थिक गणना २०८२ को सञ्चालन हुँदैछ। यो गणना “अर्थतन्त्रको लागि आर्थिक गणना” भन्ने नारासहित देशभरका एकाइहरुको वास्तविक अवस्था थाह पा�. . .


“नयाँ वर्ष, एक फोटो… र अधुरो प्रेमको पूर्णता”

नयाँ वर्षको बिहान, सहरको हावा केही फरक थियो । जस्तो कि हरेक मानिसले नयाँ आशा बोकेको होस्। ईश्वर, आफ्नो पुरानो क्यामेरा काँधमा झुन्ड्याउँदै, सडकमा निस्किएको थियो। ऊ सामान्य केटा थियो, तर उसको आँखा असाधारण थियो, किनकि ऊ संसारलाई अरूले देखेजस्तो होइन, महशुष गरेर हेर्थ्यो। त्यही बेला; भीडको बीचमा उभिएकी ए�. . .


विराटनगर: साइकलमै आधारित दिगो शहरको सपना

बिराटनगर। आजको अवस्थामा साइकल र ई–रिक्सा प्रयोग हुने सहर मात्र होइन, भविष्यमा नेपालको पहिलो “साइकल सिटी” बन्न सक्ने स्पष्ट सम्भावना बोकेको सहर हो। पछिल्ला केही वर्षमा यहाँ भएका साइक्लिङ गतिविधिहरूले यो सम्भावनालाई बलियो आधार दिएका छन्। “कोरा साइकलिङ च्यालेन्ज बिराटनगर”, “साइक्लोथन ७.० बिराटनगर”, �. . .


एक अटिस्टिक बच्चाकी आमा

म त्यही आमा हुँ, जो हरेक सानो प्रगतिको मौन ताली बजाउँछ, किनकि त्यही सानो जीत मेरो संसार हो .... म त्यही आमा हुँ, जसलाई कसैले भन्छ — “तिम्रो बच्चाले अझै धेरै सिक्न बाँकी छ, अझै अलि अभ्यास गराऊ।। र म त्यही आमा हुँ, जसलाई संसारले सोध्छ — “तिमीले कसरी सबै सम्हाल्छौ?” तर उनीहरूलाई थाहा छैन, म कसरी रात–रातभरि आफ�. . .


अबको सरकार: स्व.उज्जवल थापाको सपना अनुसारको “सेवक सरकार” हुने आशा

बिबेक दाहाल नेपालमा सरकार कस्तो हुनु पर्छ? यो प्रश्नले इतिहासदेखि आजसम्म नेपाली समाजलाई चिन्तनमा राख्दै आएको छ। हामीले राणाकालदेखि विभिन्न लोकतान्त्रिक सरकारसम्म अनुभव गरेका छौं, तर कहिल्यै पनि पूर्ण रूपमा जनमुखी, नागरिकको जीवनमा प्रत्यक्ष असर पार्ने, सेवा प्रधान नेतृत्व पाउन सकेका छैनौं। यही सन्. . .


मधेशबाट हराए ‘मसिहा’ उपेन्द्र

सोनु साह विराटनर । मधेशको राजनीतिमा सबैभन्दा पहिले सम्झिने पात्र हुन् उपेन्द्र यादव, जसलाई मधेशी जनताले आफनो सच्चा नेत्तृृवको रुपमा हेरेका थिए । तर, अहिले यादव मधेशमा आलोचनाको केन्द्र बनेका छन्।फूलको माला लगाएर स्वागत गर्ने नेतामा पर्ने उनी अहिले मधेशबाट लखेटिएका छन् । जुन मधेश आन्दोलनको लज्जास्पद . . .


जीवन

जीवन के हो? सायद एउटा प्रश्न हो- जसको उत्तर खोज्दै मानिस जन्मदेखि अन्तिम साससम्म हिँडिरहन्छ। किन हामी जन्म लिन्छौँ? शायद सृष्टिको नियम यही हो, आँसु, हाँसो, पीडा र आशाले मानव कथालाई अघि बढाउन। किन हामी कर्म गर्छौँ? किनकि कर्म बिना जीवन नदी बग्दैन, अर्थ बिना सास पनि सिर्फ समयको बोझ बन्छ। संघर्ष के हो? आ. . .


एमालेलाई हारमै साथ

म एमाले पार्टीलाई जितमा भन्दा हारमा साथ दिन्छु। किनकि जित्दा त सबै आउँछन् बधाई, फूल र फोटो लिएर। जितको घाम लागेको बेला छायाँ पनि साथ दिन्छ, अनि धेरै “साथी”हरू अचानक नजिकिन्छन्। तर हारको बादल लाग्दा त्यो छायाँ पनि हराउँछ, धेरै अनुहारहरू टाढा हुन्छन्, अनि साँचो साथ दिनेहरू मात्रै बाँकी रहन्छन्। तर साथ दिन. . .


यथास्थितिवादी चिन्तन : परिवर्तन नहुनु कि परिवर्तन हुन नचाहनु ?

कुनै पनि राज्य तथा प्रशासनिक संयन्त्रको लागि यथास्थितिवाद प्रणवायु वा प्राणघातक दुवै ठहरिन सक्छ। विधिको शासन, सुशासन, कानुनी राज्य एवं पारदर्शी प्रणालीयुक्त राज्यमा यथास्थितिवाद सकारात्मक देखिएता पनि यसको असर अस्थिर सरकार र भ्रष्ट संयन्त्रमा प्रष्ट देखिन्छ। भ्रष्टाचारमा लिप्त ब्युरोक्रेसी, अपा�. . .


अब बहाना होइन, विकास चाहिन्छ : जनताको स्पष्ट सन्देश

चन्द्र पौडेल नेपालमा हालै सम्पन्न फाल्गुन २१ गतेको निर्वाचनले देशको राजनीतिक दिशामा नयाँ मोड दिएको छ। मतगणना जारी रहँदा देखिएका प्रारम्भिक परिणामहरूले स्पष्ट रूपमा जनताको मनस्थिति परिवर्तन भएको संकेत दिएका छन्। धेरै निर्वाचन क्षेत्रमा नयाँ राजनीतिक शक्ति राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का �. . .


अबको युग डिजिटल प्रेमको

प्रमिला कार्की काठमाडौं । प्रविधिको तीव्र विकाससँगै प्रेम अभिव्यक्त गर्ने तरिका मात्र होइन, प्रेमको अर्थ र अनुभव पनि बदलिँदै गएको छ । स्मार्टफोन, सामाजिक सञ्जाल र डेटिङ एप्सले सम्बन्ध सुरु गर्ने, अघि बढाउने र अन्त्य गर्ने प्रक्रियालाई नै नयाँ स्वरूप दिएका छन् । डिजिटल युगमा प्रेम अब पत्र, प्रतिक्षा र . . .


जेन्जीलाई एउटा शुभेच्छुकको हार्दिक पत्र – भेषराज पोखरेल

प्रिय जेन्जी, यो देशमा धेरैले जनतालाई मूर्ख बनाए। पहिले राजाले मूर्ख बनाए। पछि कांग्रेस र एमालेले मूर्ख बनाए। त्यसपछि त माओवादीले झन् महामूर्ख बनाए। तिनले गरेको दुष्कर्मको छायामा बसेर तिमीले प्राण त्याग गर्यौ। तिमीलाई चाहिएको केवल सुशासन र रोजगारी न हो। त्यो त वीपीको समाजवादभित्र नै समिटिएकै थियो न. . .